ေဂါတမျမတ္စြာဘုရား၏ လက္်ာရံႏွင့္ လက္ဝဲရံမ်ား

ကြ်န္ေတာ္သည္ မေနာမယဂ်ာနယ္ အမွတ္ (၈၉၇)တြင္ လာဘ္မ်ားေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရေသာ အရွင္သီဝလိမေထရ္အေၾကာင္းကို ေရးသားခဲ့သည္။ ယင္းကဲ့သို႔ ေရးသားရာတြင္ ေအာက္ေဖာ္ျပပါစာပိုဒ္ ျဖင့္ စတင္ခဲ့သည္။

“ေဂါတမျမတ္စြာဘုရားတြင္ လက်ာ္ရံ မဟာသာဝက ေလးဆယ္ႏွင့္ လက္ဝဲရံ မဟာသာဝက ေလးဆယ္ဟူ၍ ရွိေလသည္။ လက်ာ္ရံ မဟာ သာဝက ေလးဆယ္တြင္ ရွင္သီဝလိမေထရ္သည္လည္း တစ္ပါးအပါအဝင္ျဖစ္၍ လာဘ္မ်ားေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရေသာ မေထရ္ျဖစ္ေပသည္”

အထက္ေဖာ္ျပပါ စာပိုဒ္ကိုဖတ္႐ႈၿပီးေနာက္ စာဖတ္ပရိသတ္အခ်ိဳ႕သည္ အံ့ဩကုန္ၾကသည္။ ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ လက်ာ္ရံကို ရွင္သာရိပုၾတာဟု လည္းေကာင္း၊ လက္ဝဲရံကို အရွင္မဟာေမာဂၢလာန္ဟုလည္းေကာင္း မွတ္သားထားခဲ့ၾကရာမွ လက်ာ္ရံ ေလးဆယ္၊ လက္ဝဲရံေလးဆယ္ရွိသည္ဟူ၍ သိ လိုက္ရေသာအခါ ယင္းအသီတိ မဟာသာဝကတို႔၏ အမည္ကို သိခ်င္လာၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဤေဆာင္းပါးကို ေရးသားလိုက္ရျခင္းျဖစ္ေပသည္။

လက်ာ္ရံ မဟာသာဝက ေလးဆယ္

(၁) အရွင္သာရိပုၾတာ-ပညာႀကီးေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ

(၂) အရွင္ေကာ႑ည-တရားဦးရ၍ ရတၳညဳအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ

(၃) အရွင္ဘဒၵိယ

(၄) အရွင္ဝပၸ

(၅) အရွင္မဟာနာမ္

(၆) အရွင္အႆဇိ

(၇) အရွင္နာလက

(၈) အရွင္ယသ

(၉) အရွင္ဝိမလ

(၁၀) အရွင္သုဗာဟု

(၁၁) အရွင္ဝဂမၸထိ

(၁၂) အရွင္ပုဏၰဇိ

(၁၃) အရွင္ဥ႐ုေဝလကႆပ-အၿခံအရံ ပရိသတ္မ်ားေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၄) အရွင္နဒီကႆပ

(၁၅) အရွင္ဂယာကႆပ

(၁၆) အရွင္မဟာကႆပ-ဓုတင္ကိုက်င့္ ေထာင္ေဟာေျပာေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၇) အရွင္ကစၥည္း-အက်ဥ္းပါဠိေတာ္ကို အက်ယ္ေဟာေျပာေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၈) အရွင္မဟာေကာ႒ိက- ပဋိသမၻိဒါပတၳ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၉) အရွင္မဟာကပၸိန- ရဟန္းတို႔ကို ဆံုးမ ေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၀) အရွင္စုႏၵ

(၂၁) အရွင္ဥပါလိ- ဝိနည္းကိုေဆာင္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၂) အရွင္အႏု႐ုဒၶါ-ဒိဗၺစကၡဳအသိညာဥ္ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၃) အရွင္ကခၤါေရဝတ-ဈာန္ကိုမ်ားစြာ ဝင္စားေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၄) အရွင္အာနႏၵာ-ဗဟုသုတ၊ သတိမႏၱ၊ ဂတိမႏၱ၊ စိတမႏၱ၊ ဥပဌာက ၅ဌာန၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၅) အရွင္နႏၵက-ဘိကၡဳနီတို႔ကို ဆံုးမေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၆) အရွင္ဘဂု

(၂၇) အရွင္နႏၵိယ

(၂၈) အရွင္ဘဒၵိယ-အမ်ိဳးျမတ္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၉) အရွင္ကိမိလ

(၃၀) အရွင္ရာဟုလာ-သိကၡာကာမအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၁) အရွင္သီဝလိ-လာဘ္မ်ားေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၂) အရွင္ဒဗၺ-သံဃာတို႔အားေနရာခင္းေပး ေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၃) အရွင္ဥပေသန-ပရိသတ္ႏွင့္တကြ အလံုးစံုၾကည္ညိဳဖြယ္ရွိေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၄) အရွင္ခဒိရေရဝတ- အရညကင္ ဓုတင္ေဆာင္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၅) အရွင္စူဠပုဏၰ

(၃၆) အရွင္မဟာပုဏၰ

(၃၇) အရွင္ေသာဏေကာဠိေဝသ-အာရဒၶ ဝီရိယ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၈) အရွင္ေသာဏေကာဋိကဏၰ-ေကာင္း ေသာစကားရွိေသာအရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၉) အရွင္ရာဓ-ဘုရားေဒသနာÓာဏ္ေတာ္ အဆင့္ဆင့္ျဖစ္ေၾကာင္းျဖစ္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၄၀) အရွင္ညဘူတိ-ကိေလသာကင္း၍ ေန ေသာ အရဏဝိဟာရ၊ အလွဴခံထိုက္ေသာအရာတို႔ ၌ ဧတဒဂ္ရ။

လက်ာ္ရံ မဟာသာဝက ၄၀ ရွိရာ ယင္း ၄၀ အနက္ ၂၂ ပါးမွာ ဧတဒဂ္ရ မေထရ္မ်ားျဖစ္ၾက သည္။

လက္ဝဲရံမဟာသာဝက ေလးဆယ္

(၁) အရွင္မဟာေမာဂၢလာန္-တန္ခိုးႀကီးေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂) အရွင္အဂၤုလိမာလ

(၃) အရွင္ဝကၠလိ-သဒၶါလြန္ကဲေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၄) အရွင္ကာဠဳဒါယီ-ေဆြေတာ္မ်ိဳးေတာ္တို႔ ကို ၾကည္ညိဳေစေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၅) အရွင္မဟာဥဒါယီ

(၆) အရွင္ပိလိႏၵဝစၦ-နတ္တို႔ခ်စ္ခင္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၇) အရွင္ေသာဘိတ-ပုေဗၺနိဝါသ အဘိ ညာဥ္အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၈) အရွင္ကုမာရကႆပ-ဆန္းၾကယ္စြာ တရားစကားေဟာတတ္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၉) အရွင္ရ႒ပါလ-သဒၶါပဗၺဇၨိတ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၀) အရွင္ဝဂႋသ-ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ စသည္ တို႔ ႐ုတ္ျခင္းခ်ီးမြမ္းဖြဲ႕ဆိုႏိုင္ေသာ ဥာဏ္၊ ပဋိဘာန္ ရွိေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၁) အရွင္သဘိယ

(၁၂) အရွင္ေသလ

(၁၃) အရွင္ဥပဝါဏ

(၁၄) အရွင္ေမဃိယ

(၁၅) အရွင္သာဂတ-ေတေဇာဓာတ္ဝင္စား ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၆) အရွင္နာဂိတ

(၁၇) အရွင္လကု႑ကဘဒၵိယ-အသံ သာယာေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၈) အရွင္ပိေ႑ာလဘာရဒြါဇ-ရဲတင္း ေသာ စကားကိုဆိုတတ္ေသာ ဝသီဟနာဒ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၁၉) အရွင္မဟာပႏၴကဝ-အ႐ူပဈာန္မွထ ၍ မဂ္ကိုရေသာသညဝိဝၮအရာတို႔၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၀) အရွင္စူဠပႏၳက-မေနာမယ အဘိ ညာဥ္ဖန္ဆင္းႏိုင္ေသာအရာ ေစေသာဝိဝၮ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၁) အရွင္ဗာကုလ-အနာကင္းေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၂) အရွင္ကု႑ဓာန-စာေရးတံဦးယူေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၃) အရွင္ဒါ႐ုစီရိယ-ခိပၸါဘိညာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၄) အရွင္ယေသာဇ

(၂၅) အရွင္အဇိတ

(၂၆) အရွင္တိႆ

(၂၇) အရွင္ေမေတၳယ်

(၂၈) အရွင္မႏၱာဏိ၊ ပုတၲပုဏၰ-ဓမၼကထိက အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၂၉) အရွင္ေမတၲဂူ

(၃၀) အရွင္ေဇာတိက

(၃၁) အရွင္ဥပသီဝ

(၃၂) အရွင္နႏၵ-ဣေျႏၵကိုေစာင့္ေသာ အရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

(၃၃) အရွင္ေဟမက

(၃၄) အရွင္ေတာေဒယ်

(၃၅) အရွင္ကပၸ

(၃၆) အရွင္စတုက႑ိက

(၃၇) အရွင္ဘျဒာဝုဓ

(၃၈) အရွင္ေပါသလႅ

(၃၉) အရွင္ပိဂႋယ

(၄၀) အရွင္ေမာဃရာဇ-ေခါင္းပါးေသာ သကၤန္းကိုေဆာင္ရာ၌ ဧတဒဂ္ရ။

လက္ဝံရဲမဟာသာဝက ေလးဆယ္တြင္ ဧတဒဂ္ရ မေထရ္ ၁၉ ပါးရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရေပ သည္။

ေဂါတမျမတ္စြာဘုရားတြင္ လက်ာ္ရံေလး ဆယ္၊ လက္ဝဲရံေလးဆယ္ရွိေၾကာင္း အမည္မ်ားႏွင့္ တကြ ေဖာ္ျပၿပီးျဖစ္ေပသည္။ ဗုဒၶဘာသာဝင္မ်ား အေနျဖင့္ ၾကည္ညိဳသဒၶါပြားမ်ားႏိုင္ရန္အတြက္ ေရး သားတင္ျပလိုက္ရျခင္းျဖစ္ေပသည္။

ေမာင္ဥာဏ္စိန္

က်မ္းကိုးစာရင္း

၁။ မာလာလကၤာရ ဝတၳဳေတာ္ႀကီး(ဒုတိယ မဲထီးဆရာေတာ္)